Gemeente Etten-Leur: van circulair beleid naar concrete uitvoering
Etten-Leur is een gemeente in West-Brabant met ±46.000 inwoners. Er lag beleid op circulariteit en een eerste jaarplan, maar nog geen concreet plan voor de komende jaren. Samen met Route Circulair vertaalde de gemeente dit beleid naar een strategisch uitvoeringsprogramma met doelen, actielijnen en projecten. De samenwerking kreeg een 9.
De vraag
De ambitie stond op papier, maar hoe daar te komen was nog een vraag. Een eerder programma voor 2025 was vooral pragmatisch: handig voor de korte termijn, maar weinig houvast voor de jaren daarna.
Gemeente Etten-Leur wilde richting. Doelen, actielijnen en een structuur die circulariteit op de agenda houdt, ook als de waan van de dag toeslaat.
“Het 2025-programma was heel pragmatisch, er moest gewoon iets staan. Voor de lange termijn hadden we iets strategischers nodig.”
De aanpak
Geen twee trajecten van Route Circulair zijn hetzelfde. In dit geval beweegt de aanpak mee met de gemeente, en was het doel om een gedegen gedragsverandering neer te zetten. In Etten-Leur begon het met een analyse van documentatie en tien interviews. Daarna volgden workshops per circulair thema. Tot slot bracht Route Circulair alles samen in een programma. De interviews leverden meteen iets op: zicht op de plannen van collega’s en op hun doelen voor de komende jaren. Die inzichten kwamen samen in thema workshops, waar Route Circulair samen met de kernteams brainstormde over doelen en bijbehorende acties.
Dat de thema’s onderling verschilden, was geen verrassing. In een transitie als deze heeft elk thema zijn eigen startpunt en tempo. Bij afval ging het al snel over de innovaties die nodig zijn om de doelen sneller te halen. Bij het thema inwoners draaide het juist om de vraag hoe je mensen meeneemt in de verandering en gedrag een zetje geeft. Die verschillen kwamen in de workshops boven tafel, en het programma houdt er rekening mee.
Een belangrijk deel van het succes zat in de structuur. Ruby zette die intern vroeg neer en borgde ‘m bij de kernteams. Doordat het geraamte er op tijd stond, haakten grotere groepen collega’s aan voordat de agenda’s volliepen.
“We voelden ons echt gelijkwaardig. Vragen werden serieus opgepakt en Route Circulair stelde geregeld de tegenvraag: klopt dit, verwacht je hier frictie? Ze gedroegen zich niet als de expert, we pakten het samen aan.”
— Ruby
Het resultaat
Er ligt nu een strategisch uitvoeringsprogramma met doelen, 5 thema’s, met elk 3 of 4 actielijnen en projecten.
De gemeente beoordeelde het werk met een 8, de impact met een 8 en de samenwerking met een 9.
Over de eigen voortgang is de gemeente nuchter: “We zijn gestart. Er is beleid, er is nu een uitvoeringsprogramma. Nu zitten we in de fase van uitvoeren, kennis opdoen en ervaring opdoen.”
Met het uitvoeringsprogramma in handen kunnen verdere concrete stappen gezet worden. Van beleid naar uitvoering. Ruby blijft aanjager, in een rol die specifieker wordt nu het programma er ligt.
Wil je voor jouw gemeente dezelfde stap zetten, van beleid naar uitvoering?
“Een strategisch uitvoeringsprogramma met doelen en actielijnen helpt heel erg voor de lange termijn. De structuur zorgt ervoor dat het thema op de agenda blijft.”
– Ruby